Historia Zespołu Misyjnego „Wschód” (Lata 1998 – 2005)

br. Piotr Łacheta CSsR, Historia Zespołu Misyjnego „Wschód” (cz. II), w: Revertimini ad Fontes, Nr 14 (12/2005), Tuchów 2005, s. 51-66.

Podczas wakacji roku 1998 Zespół Misyjny „Wschód” przeprowadził 11 serii rekolekcji na terenie Białorusi, Ukrainy i Kazachstanu. W prowadzenie tych rekolekcji zaangażowanych było 6 ojców redemptorystów, 11 kleryków i ponad 30 świeckich animatorów. Uczestnicy rekolekcji stanowili grupę prawie 850 osób.

Następnym po wakacjach momentem wspólnego spotkania się członków „Wschodu” był XVI Ogólnopolski Zjazd Zespołu. Odbył się on w dniach 24-25 października 1998 roku w Lubaszowej. W spotkaniu wzięło udział 60 osób (klerycy i świeccy) i było ono poświęcone podsumowaniu rekolekcji przeprowadzonych podczas minionych wakacji. Gościem spotkania był o. Stanisław Madeja (magister nowicjatu), który miał wykład na temat liturgii wschodniej. Podczas Zjazdu ogłoszona została nominacja nowego przewodniczącego Zespołu, którym został o. Artur Wilczek Zastąpił on na tym stanowisku o. Krzysztofa Strzelczyka.

Ostatnie miesiące 1998 roku były dla Zespołu czasem bardzo pracowitym; udało się bowiem w tym okresie przeprowadzić 4 formacyjno-robocze spotkania grup wyjazdowych oraz 7 niedziel misyjnych w różnych parafiach w Polsce (Skarżysko Kamienna, Tarnobrzeg, Barcice, Tęgoborze, Nowy Sącz, Gołkowice, Warszawa). Podczas tych niedziel misyjnych przybliżano wiernym sytuację Kościoła na Wschodzie i zbierano fundusze na działalność misyjną Zespołu. Niejako zwieńczeniem kolejnego roku pracy Zespołu Misyjnego „Wschód” było spotkanie rekolekcyjno-sylwestrowe w Łomnicy Zdroju. Odbyło się ono w dniach 28 grudnia 1998 – 1 stycznia 1999. Prowadzone przez o. Ryszarda Hajduka i braci kleryków rekolekcje skupione były na temacie „Tajemnica Boga Ojca”. Poruszano także tematy praktyczne związane z ewangelizacją prowadzoną przez „Wschód”. Spotkanie zakończyło się wspólnotowym przeżywaniem końca Starego i początku Nowego Roku.

Bardzo dużo pracy udało się wykonać w pierwszych miesiącach 1999 roku, ponieważ tylko w ciągu marca i kwietnia Zespół przeprowadził 7 spotkań formacyjnych poszczególnych grup wyjazdowych i 3 niedziele misyjne (Słupsk, Ożarów, Poznań). Tę dość dynamiczną działalność poszczególnych grup należy w dużej mierze zawdzięczać braciom klerykom, którzy byli animatorami poszczególnych grup, i w ogóle dość dużej liczbie kleryków zaangażowanych w pracę Zespołu. W roku akademickim 1998/99 do Zespołu należało bowiem 18 kleryków, co stanowiło najliczniejszą w seminarium grupę apostolską. Średnio raz w miesiącu odbywały się robocze spotkania braci kleryków mające na celu omawianie i zaradzanie bieżącym sprawom. Tę dynamikę działań „Wschodu” zawdzięczać trzeba o. Arturowi Wilczkowi (przewodniczący), br. Witoldowi Hetnarowi (sekretarz) i br. Mariuszowi Mazurkiewiczowi (skarbnik), którzy byli w tym czasie koordynatorami prac Zespołu.

Ostatnim przed wakacjami spotkaniem „Wschodu” był XVII Ogólnopolski Zjazd Zespołu, który odbył się w dniach 1-3 maja w Jodłówce Tuchowskiej. Specjalnym gościem Zjazdu był o. Bolesław Słota, który miał wykład na temat duchowości redemptorystowskiej. Spotkanie zgromadziło 55 członków Zespołu i było szczególnym czasem na przygotowanie się do wakacyjnych rekolekcji na Wschodzie.

Zespół przeżywał w tym czasie niemałe problemy finansowe, ponieważ jesienią dokonano niezbędnej wymiany samochodu – poprzedni ford transit był już w bardzo złym stanie technicznym. Ciągle pod znakiem zapytania stało zorganizowanie niektórych z wielu planowanych na wakacje rekolekcji, ale dzięki Bożej Opatrzności i ofiarności ludzi dobrej woli udało się te trudności pokonać. Stało się to możliwe dzięki dużej liczbie przeprowadzonych niedziel misyjnych. Cztery takie akcje udało się zorganizować jeszcze w czerwcu, czyli tuż przed wakacjami. Innego rodzaju problemem, który w tym czasie ujawnił się w strukturach „Wschodu”, były zbyt częste (prawie coroczne) zmiany na funkcji przewodniczącego, co uniemożliwiało pełne zaangażowanie się tego ojca w pracę Zespołu i powodowało zbytnie obciążenie braci kleryków.

Podczas lata przeprowadzono 7 serii rekolekcji na terenie Białorusi, Ukrainy i Kazachstanu, w których wzięło udział ponad 750 dzieci i młodzieży. W prace rekolekcyjne na Wschodzie zaangażowanych było 5 kapłanów redemptorystów, 12 braci kleryków oraz ponad 30 świeckich animatorów.

Jesienny Ogólnopolski Zjazd Zespołu odbył się w Lubaszowej w dniach 16-17 października 1999 roku. Uczestnicy spotkania tradycyjnie już dzielili się swoimi opiniami i przeżyciami z prze prowadzonych rekolekcji. Specjalnie zaproszonym gościem był o. Kazimierz Fryzeł, który wygłosił referat na temat „Rola ludzi świeckich w Kościele”. Podczas Zjazdu ustalono także plan pracy na kolejny rok i wybrano nowych członków Zarządu Zespołu, w którego skład weszli: br. Mariusz Mazurkiewicz (sekretarz), br. Mirosław Dawlewicz (skarbnik) i trzech świeckich członków; Marcin Wierzchowski, Żanna Garnisz i Agnieszka Szymańska. W spotkaniu wzięło udział 45 osób, w tym także 5 nowych braci kleryków, którzy uzupełnili szeregi „wschodniaków” po wycofaniu się z Zespołu kilku starszych współbraci.

W ciągu roku akademickiego 1999/2000 udało się przeprowadzić 8 niedziel misyjnych (Tarnów, Tuchów, Wrocław, Gliwice, Elbląg, Głogów, Toruń, Biecz), które w większości odbyły się w parafiach redemptorystowskich. Wszystkie grupy wyjazdowe organizowały także swoje formacyjno-robocze spotkania. Sukcesywnie zbierał się Zarząd Zespołu. W dniach 18-20 lutego 2000 roku udało się również zorganizować w Burzynie specjalne spotkanie formacyjne dla grupy początkującej. Prowadzili je odpowiedzialni za tę grupę: o. Artur Wilczek (przewodniczący) i Żanna Garnisz (członek Zarządu), która kilka miesięcy wcześniej obroniła pracę magisterską z teologu pastoralnej pisaną na podstawie działalności Zespołu Misyjnego „Wschód”. Na spotkaniu mgr Żanna Garnisz podzieliła się swoją wiedzą i doświadczeniem w prelekcji pod tytułem „Rola świeckich w Kościele. Powołanie laika”.

Przez ostatnie 2 lata poprawiła się nieco struktura organizacyjna Zespołu, bo w tym czasie przewodniczącym był niezmiennie o. Artur Wilczek, dzięki czemu udało mu się lepiej wejść w koordynowanie „Wschodem” i ciężar kierowania nim został przeniesiony z braci kleryków na Zarząd. Klerycy zaangażowani we „Wschodzie”, a szczególnie szefowie grup wyjazdowych, mogli więc bardziej poświęcić się samemu przygotowywaniu animatorów i rekolekcji. Mimo że nie spadła w tym czasie ilość zaangażowań apostolskich poszczególnych grup wyjazdowych (niedziele misyjne), to jednak samo zorganizowanie takich przedsięwzięć stawało się coraz trudniejsze, ponieważ pojawiły się inne fundacje pomagające Kościołowi na Wschodzie i wielu pracujących na tamtych terenach misjonarzy zmuszonych jest do zbierania funduszy w polskich parafiach. Zespół Misyjny „Wschód” był więc już jedną z wielu grup i wspólnot kwestujących na rzecz Kościoła na terenie Europy Wschodniej. Nie finanse jednak były największą trudnością, przed jaką stanęły grupy w czasie poprzedzającym letnie rekolekcje, ale spadające zaangażowanie apostolskie osób świeckich. Pokazało to majowe spotkanie Zespołu, na które przybyło niespełna 20 świeckich animatorów. Ten XIX Ogólnopolski Zjazd miał miejsce w Lubaszowej w dniach 29 kwietnia – 1 maja 2000 roku. Eucharystii na rozpoczęcie spotkania przewodniczył o. prowincjał Edward Nocuń, a specjalnym gościem Zjazdu był ks. Andrzej Zwoliński z Krakowa, który prowadził sobotni dzień skupienia. Pomimo niskiej frekwencji osób świeckich, podczas Zjazdu grupy wyjazdowe przygotowywały się do wakacyjnych rekolekcji. Zmniejszenie się liczby osób świeckich angażujących się w prace Zespołu wynikło również z faktu, że do tej pory dużą grupę tych osób stanowili ludzie należący do „Wschodu” od pierwszych lat jego istnienia, a teraz z różnych powodów (m.in. obowiązki rodzinne i zawodowe) nie mogą się już udzielać na tym polu i postanowili wycofać się z Zespołu.

Rekolekcje przeprowadzone podczas wakacji 2000 roku okazały się jednak nie mniej udane niż w latach poprzednich, ponieważ Zespół Misyjny „Wschód” zaznaczył swoją obecność także na te renie Rosji. W 7 seriach rekolekcji na Białorusi, Ukrainie i w Rosji łącznie wzięło udział prawie 600 osób, a zaangażowanych w ich przeprowadzenie było 5 kapłanów redemptorystów, 11 braci kleryków i ponad 20 świeckich członków Zespołu.

XX Ogólnopolski Zjazd Zespołu zwyczajowo poświęcony był refleksji na temat przeprowadzonych rekolekcji i planowaniu prac Zespołu na najbliższy rok. Zjazd odbył się w Tuchowie w dniach 13-15 października 2000 roku i wzięło w nim udział 45 osób (13 braci kleryków i 32 świeckich animatorów). O. Sylwester Cabała prze prowadził dzień skupienia, którego mottem były słowa św. Alfonsa Marii Liguoriego: „Miłość Chrystusa przymusza nas i przypiera do muru, byśmy Go kochali i sprawiali, by był kochany przez innych”. W czasie Zjazdu odbyło się także spotkanie Zarządu Zespołu z o. Mirosławem Chmielewskim (radny zwyczajny Zarządu Prowincji). Poruszano problemy, z jakimi borykał się „Wschód” i szukano dróg ich rozwiązania. Jednym z tych problemów był wakat na stanowisku przewodniczącego, który trwał od czerwca, kiedy to posługę tę przestał praktycznie pełnić o. Artur Wilczek, przeniesiony do pracy duszpasterskiej w Głogowie. Ciężar prac organizacyjnych Zespołu spoczął znowu na alumnach seminarium.

Wspólne spotkanie „wschodniaków” stało się także okazją do pożegnania Agnieszki Szymańskiej z Tuchowa, która kilka dni później wyjechała do Orska w Rosji, by pracować tam jako świecka misjonarka, służąc pomocą przy zakładaniu Caritas, katechizacji oraz wykładając psychologię w katolickim college’u prowadzonym w Orenburgu przez polskich redemptorystów.

Sposób funkcjonowania Zespołu, jego osiągnięcia, ale także różnorakie trudności omawiane były podczas wizytacji WSD Redemptorystów w Tuchowie 6 grudnia 2000 roku na spotkaniu z o. prowincjałem Edwardem Nocuniem i jego wikariuszem o. Jackiem Dembkiem. Podczas tego spotkania klerycy zaangażowani w działalność Zespołu przedstawili ojcom wizytatorom rozmiar utrudnień w funkcjonowaniu grupy apostolskiej, związanych ze zbyt częstą rotacją na stanowisku przewodniczącego, a wówczas także z ponad półrocznym wakatem. Z tym brakiem osoby odpowiedzialnej za Zespół z ramienia prowincji łączył się bowiem problem zbytniego zaangażowania, nadmiernej odpowiedzialności, a czasami także bezradności alumnów, stojących w obliczu wyzwań związanych z koordynacją działań Zespołu. Wskazywano także na potrzebę silniejszego osadzenia „Wschodu” w strukturach Warszawskiej Prowincji Redemptorystów oraz bardziej zorganizowanej formacji świeckich i alumnów należących do Zespołu.

Na przełomie 2000 i 2001 roku zostało zorganizowane w Burzynie spotkanie rekolekcyjno-sylwestrowe, które zgromadziło ponad 20 osób. Już niebawem, bo 10 stycznia 2001, roku nowym przewodniczącym Zespołu Misyjnego „Wschód” został mianowany o. Zdzisław Klafka, który wrócił z Rzymu po ukończonych studiach doktoranckich z teologii moralnej. Wraz z pismem informującym o nominacji nowego przewodniczącego dotarła do Zespołu wiadomość o zatwierdzeniu przez Zarząd Warszawskiej Prowincji Redemptorystów odnowionych statutów „Wschodu”.

W ostatniej dekadzie stycznia polskich redemptorystów i związanych z naszą rodziną zakonną świeckich głębokim smutkiem napełniła wiadomość o tragicznej śmierci o. Dariusza Łysakowskiego, który od czerwca 1996 roku pracował jako misjonarz na Syberii. Ojciec Dariusz w swojej bogatej korespondencji, którą prowadził z Kemerowa, dzielił się swoim duchowym i misyjnym doświadczeniem także z Zespołem Misyjnym „Wschód”. Jego listy do Zespołu były wielokrotnie publikowane na łamach naszego biuletynu.

W pierwszych miesiącach 2001 roku przeprowadzono 5 spotkań formacyjnych poszczególnych grup wyjazdowych i 2 niedziele misyjne (Szczecinek, Trzebinia). Na wiosnę 2001 roku ruszyła strona internetowa Zespołu, która była pierwszą próbą ukazania pracy „Wschodu” przez to medium. Strona ta funkcjonowała początkowo pod adresem: www.free.polbox.p1/z/zmwschod.

XXI Ogólnopolski Zjazd Zespołu odbył się w dniach 4-6 maja na Lubaszowej i stanowił już tradycyjne przygotowanie do rekolekcji na Wschodzie. Na spotkaniu, które prowadził nowy przewodniczący Zespołu o. Zdzisław Klafka, zebrały się 44 osoby (12 redemptorystów i 32 osoby świeckie).

Dzięki staraniom o. Zdzisława Klafki udało się w czerwcu 2001 roku zakupić dla Zespołu czteroletniego forda transita, który był niezbędny do wyjazdów apostolskich.

Rekolekcje letnie na Wschodzie przeprowadzono w czterech miejscach na terenie Białorusi i Ukrainy i wzięło w nich udział ponad 400 dzieci i młodzieży.

W dniach 26-28 października 2001 roku w Lubaszowej miał miejsce kolejny, już XXII Ogólnopolski Zjazd Zespołu Misyjnego „Wschód”, którego mottem przewodnim były słowa: „Jeżeli więc Ja, Pan i Nauczyciel, umyłem wam nogi, to i wyście powinni sobie na wzajem umywać nogi. Dałem wam bowiem przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem” (J 13,14-15). Zebrało się na nim 55 osób, w tym 14 redemptorystów i 41 osób świeckich. Należy tu podkreślić, że dziesięcioosobową grupę stanowili ludzie, którzy na spotkanie „Wschodu” przybyli po raz pierwszy. Ten fakt wzbudził powszechne zadowolenie, uzmysłowił zebranym, że Zespół nie jest „na wymarciu” i dodał „wschodniakom” nowego entuzjazmu. Na XXII Zjeździe dokonały się także wybory do nowego Zarządu Zespołu, gdyż dotychczasowy Zarząd zakończył swoją kadencję. W skład Zarządu weszli: br. Wojciech Kusek (sekretarz), br. Marcin Zubik (skarbnik) oraz świeccy członkowie Zarządu: Norbert Królik, Katarzyna Sylwestrzak i Anna Szymańska.

Godne uwagi jest także zaangażowanie dwóch ojców redemptorystów, którzy pomimo swoich funkcji duszpasterskich w parafiach włączali się w tym czasie także w apostolat „Wschodu”. Byli to o. Benedykt Cisoń i o. Sławomir Romanowski, którzy dekretem ojca prowincjała zostali oficjalnie włączeni w prace Zespołu i stali się regionalnymi opiekunami grup. Ojciec Sławomir prowadził we Wrocławiu jedną z grup wyjeżdżających na rekolekcje. Dzięki jego staraniom wrocławska grupa świeckich, która miała już kilkuletnie doświadczenie ewangelizacyjne na Wschodzie, została bardziej skonsolidowana z Zespołem Misyjnym „Wschód” i włączona w jego struktury.

W grudniu 2001 roku dotychczasowy przewodniczący Zespołu o. Zdzisław Klatka został wybrany nowym prowincjałem Warszawskiej Prowincji Redemptorystów. Było to ogromne wyróżnienie także dla Zespołu, ale siłą rzeczy po raz kolejny „Wschód” został praktycznie pozbawiony swojego szefa i opiekuna. Dzięki jednak zaangażowaniu braci kleryków spotkania grup, animacja niedziel misyjnych i prace przygotowawcze do rekolekcji nie zostały zaniedbane.

W dniach 3-5 maja 2002 roku w Rozdzielu koło Limanowej miał miejsce XXIII Ogólnopolski Zjazd Zespołu. Zgodnie z wcześniejszymi wytycznymi Zarządu majowy Zjazd poświęcony był tematyce biblijnej. Sobotni dzień skupienia prowadzili dwaj ojcowie z Tuchowa. Pierwszą konferencję traktującą o potrzebie nieustannej formacji każdego chrześcijanina, a szczególnie osób zaangażowanych w apostolat, wygłosił o. Ryszard Bożek, prefekt WSD Redemptorystów w Tuchowie i wykładowca liturgiki. Popołudniowe spotkanie prowadził natomiast o. Tomasz Sadowski, wykładowca Starego Testamentu. W swojej konferencji mówił na temat sposobów czytania Biblii i przedstawił je w oparciu o siedem kluczowych słów (lectio, meditatio, contemplatio, oratio, consolatio, discretio, deliberatio, actio). Niedzielnej Eucharystii przewodniczył natomiast o. Ryszard Hajduk, wykładowca homiletyki oraz radny nadzwyczajny w Zarządzie Warszawskiej Prowincji Redemptorystów. W Zjeździe wzięły udział 34 osoby, w tym 10 redemptorystów i 24 świeckich animatorów, spośród których 9 osób było z grupy początkującej.

Podczas letnich miesięcy 2002 roku udało się przeprowadzić tylko dwie serie rekolekcji w parafii Widze na Białorusi. Jedna z grup prowadziła w lipcu rekolekcje dla młodzieży, a druga w sierpniu dla 59 dzieci. Wzięło w nich udział ponad 150 osób. Pozostałe planowane wyjazdy rekolekcyjne na Białoruś z różnych przyczyn nie doszły niestety do skutku. Głównym powodem tego stanu rzeczy była komplikująca się sytuacja polityczna na Białorusi i związane z nią obawy pracujących tam księży, by nie prowokować władz dodatkowymi akcjami duszpasterskimi z udziałem grup misyjnych z Polski.

Okres wakacyjny przyniósł zmiany w strukturach Zespołu, ponieważ po półrocznym wakacie na stanowisku przewodniczącego Zarząd Warszawskiej Prowincji Redemptorystów 1 sierpnia 2002 roku delegował do tej posługi o. Sławomira Romanowskiego, pracującego zarazem jako duszpasterz w parafii i sanktuarium w Tuchowie.

Jesienne spotkanie Zespołu, które miało miejsce w Lubaszowej w dniach 5-7 października 2002 roku było już XXIV Ogólnopolskim Zjazdem i zgromadziło ponad 30 osób (11 redemptorystów i około 20 osób świeckich). Dzień skupienia dla uczestników spotkania prowadził o. Jan Ćwikowski, przebywający w tirocinium rekolekcyjno-misyjnym w Tuchowie. Tematem katechez była modlitwa, jej niezbędność, potrzeba i znaczenie w życiu człowieka będącego na drodze zbliżania się do Boga.

Można ogólnie podsumować, że w 2002 roku znacznie spadła liczba osób należących do „Wschodu” i angażujących się w jego działalność, i to zarówno ze strony redemptorystów, jak i świeckich. Pomimo niewielkiej liczby rekolekcji, jakie udało się w minione wakacje zorganizować, nie wygasł jednak zapał misyjny członków Zespołu i przez cały czas prowadzona była działalność organizacyjno-formacyjna. Nowy rok akademicki przyniósł pewne nadzieje, bo aż 6 braci kleryków z III roku wstąpiło w szeregi Zespołu.

W marcu 2003 roku trzy grupy wyjazdowe oraz kilka nowych osób miały w Tuchowie spotkanie formacyjno-robocze, na które przybyło ponad 20 osób świeckich. Jeszcze w marcu został wydany nowy folder informujący o działalności „Wschodu” i, co ważniejsze, na antenie Radia Maryja i Radia w Bielsku-Białej pojawiły się programy o Zespole z udziałem redemptorystów i świeckich animatorów. Na wiosnę trwały przygotowania do planowanych wyjazdów. Nie udało się niestety w tym roku zorganizować żadnej niedzieli misyjnej dla uzyskania funduszy na rekolekcje, ale dzięki Bożej Opatrzności Zespół otrzymał środki finansowe z innych źródeł. Udało się bowiem uzyskać wsparcie od Zespołu Pomocy Kościelnej dla Katolików na Wschodzie przy Sekretariacie Konferencji Episkopatu Polski oraz od Caritas Diecezji Tarnowskiej. Pomoc przyszła także od dzieci pierwszokomunijnych z Brzeska, które tradycyjną składkę na rzecz misji ofiarowały na rekolekcje dla dzieci prowadzone przez Zespół Misyjny „Wschód”. W ten oto sposób, kiedy sami nie byliśmy w stanie zatroszczyć się o fundusze na zorganizowanie rekolekcji, Pan Bóg przyszedł nam jednak z pomocą i przez ofiarę dobrych ludzi rozwiązał te trudności.

W maju 2003 roku odbył się tradycyjnie już w Lubaszowej XXV Ogólnopolski Zjazd Zespołu. Nie można powiedzieć, żeby należał on do udanych spotkań, bo frekwencja świeckich animatorów była niepokojąco niska. Przybyło nań tylko 11 osób świeckich. Tyleż samo było redemptorystów. Pocieszający był tylko fakt, że liczba świeckich nie była mniejsza, bo wtedy można by mówić o klerykalizacji Zespołu. Gościem spotkania był o. Piotr Dettlaff, pracujący w Radiu Maryja, który wygłosił dwie konferencje na temat znaczenia mediów dla ewangelizacji. Nie zniechęcając się małą frekwencją „wschodniaków”, przybyli na spotkanie bracia i „siostry” odważnie planowali wakacyjne rekolekcje, które zapowiadały się na obfite głoszenie Słowa dzieciom i młodzieży z Ukrainy i Białorusi.

W kwestii sfinalizowania wakacyjnych rekolekcji na wyróżnienie zasługuje br. Andrzej Michoń, który w tamtym czasie przejął niejako inicjatywę organizacyjną i w dużej mierze to właśnie dzięki jego inwencji większość tych prac apostolskich mogła dojść do skutku. Ponieważ z horyzontu nie znikały ciągle trudności związane z nieprzychylnością białoruskich władz dla takich akcji duszpasterskich, po raz pierwszy od kilku lat zdecydowano się na zorganizowanie dwóch serii rekolekcji w Polsce. Pierwsza seria rekolekcji miała miejsce w Tuchowie i jej uczestnikami były dzieci jednej z grodzieńskich parafii, a niemalże jednocześnie odbywały się w Lubaszowej rekolekcje dla białoruskiej młodzieży, głównie dla studentów z Instytutu Katechetycznego w Grodnie. Oprócz tych turnusów na terenie Polski, dwie serie rekolekcji zostały przeprowadzone na Białorusi i dwie na Ukrainie. Łącznie we wszystkich apostolskich inicjatywach „Wschodu” w lecie 2003 roku wzięło udział prawie 350 osób. W rekolekcje te zaangażowanych było 6 kapłanów, 9 braci kleryków i 22 osoby świeckie.

Jeszcze przed wakacjami, bo w czerwcu tego roku, nastąpiła zmiana na stanowisku przewodniczącego. Ojca Sławomira Roma nowskiego, który z racji rozlicznych obowiązków duszpasterskich nie mógł się w pełni angażować w działalność „Wschodu”, zastąpił o. Paweł Drobot (socjusz w WSD Redemptorystów w Tuchowie).

Ciekawą inicjatywą apostolską, mającą na celu zaproszenie młodych ludzi do udziału w pracach Zespołu, były katechezy misyjne przeprowadzone w szkołach średnich w Dębicy i w Wojniczu. W ostatniej dekadzie września 2003 roku odbyło się łącznie prawie 25 takich katechez. Głównym ich celem było budzenie świadomości misyjnej wśród młodzieży i zaproszenie młodych na najbliższy Zjazd Zespołu do Lubaszowej. Katechezy takie powtórzono później jeszcze w listopadzie tego roku w jednej ze szkół średnich w Brzesku.

Jeszcze w październiku uzupełniono skład Zarządu Zespołu, bo bracia Wojciech Kusek i Marcin Zubik złożyli rezygnację ze sprawowanych funkcji. Nowym sekretarzem został wybrany br. Andrzej Michoń, a skarbnikiem br. Piotr Łacheta. Do Zarządu Zespołu weszła także Izabela Bober, która została wybrana na miejsce Anny Szymańskiej przez świeckich członków „Wschodu” podczas kolejnego Zjazdu Zespołu.

Odbył się on w dniach 24-26 października 2003 roku w domu rekolekcyjnym redemptorystów w Lubaszowej i był XXVI ogólnopolskim spotkaniem Zespołu. Uczestnicy Zjazdu brali udział w kursie „Filip” prowadzonym przez Szkołę Nowej Ewangelizacji im. św. Teresy od Dzieciątka Jezus z Wrocławia. Kurs ten prowadzili ludzie świeccy pod opieką o. Andrzeja Kukły (duszpasterz akademicki z Wrocławia). Oprócz braci kleryków i osób świeckich należących do „Wschodu”, w Zjeździe wzięło udział kilku alumnów spoza Zespołu, ojcowie tirociniści z Tuchowa oraz 26 osób świeckich, które na spotkanie „Wschodu” przyjechały po raz pierwszy. Fakt ten wzbudził wiele optymizmu i nadzieję, że do grona „wschodniaków” dołączą na stałe nowi młodzi ludzie, którzy będą kontynuowali to dzieło. Łącznie w spotkaniu wzięło udział ponad 70 osób.

Jesienią tego roku udało się jeszcze przeprowadzić dwie niedziele misyjne (Tarnobrzeg, Kocierzew) oraz zorganizować w Tuchowie jedno spotkanie formacyjne dla wszystkich „wschodniaków”, a szczególnie dla osób nowych. Miało ono miejsce 22 listopada. Był to pierwszy etap z Kursu Czterech Ewangelistów, a tematem rozważań była Ewangelia według św. Marka. W spotkaniu, które prowadziła grupa pod przewodnictwem o. Pawła Drobota, wzięły udział 23 osoby świeckie. Charakterystyczną nowością tego spotkania, a odtąd także przebiegu całej formacji we „Wschodzie”, było przejście z formacji w grupach na wspólne przeżywanie tego typu kursów i wewnątrzzespołowych akcji formacyjnych.

Wzorem lat ubiegłych, na przełomie starego i nowego roku zostały zorganizowane rekolekcje dla członków Zespołu. Miały one miejsce w Lubaszowej w dniach 27 grudnia 2003 -1 stycznia 2004, a ich temat skupiał się wokół chrystologii chrześcijańskiej i postaci św. Gerarda Majelli. W tym samym czasie 2 bracia klerycy i 2 osoby świeckie prowadzili w Lidzie na Białorusi rekolekcje dla grupy młodzieży z Lidy i z Grodna. Wzięło w nich udział 15 osób. Grupa animująca rekolekcje pojechała na Białoruś wraz z czterema inny mi alumnami, którzy udali się do parafii Repla, by pomagać pracującemu tam śp. o. Wenantemu Wilkoszowi w przeprowadzeniu kolędy. Warto w tym miejscu wspomnieć, że nie była to pierwsza tego rodzaju akcja, której podejmował się „Wschód”, bo w latach 90. podobne wyjazdy na święta Bożego Narodzenia i Wielkanocy były niemalże tradycją. Do takiej pomocy duszpasterskiej wyjeżdżali wtedy nie tylko klerycy należący do „Wschodu”, ale także inni, niezwiązani z Zespołem, którzy pragnęli poznać rzeczywistość Kościoła na Białorusi.

Pod koniec 2003 roku Zarząd Warszawskiej Prowincji Redemptorystów zatwierdził odnowione Statuty Zespołu. Nad uaktualnieniem prawnej i merytorycznej strony statutów pracował wcześniej o. Marek Saj oraz członkowie Zarządu.

W marcu 2004 roku zostały zorganizowane w Tuchowie i Głogowie kolejne spotkania formacyjne w kluczu Ewangelii. Tym razem dotyczyły one Ewangelii według św. Mateusza. Prowadzili je klerycy pod opieką o. Pawła. W spotkaniu, które miało miejsce w Tuchowie, opiekę duszpasterską sprawował natomiast o. Mirosław Juruś. Łącznie w tych dwóch spotkaniach o charakterze warsztatów uczestniczyło prawie 40 osób świeckich. Na wiosnę udało się Zespołowi przeprowadzić 3 niedziele misyjne (Polkowice, Mystków, Głogów), z których ofiary posłużyły do pokrycia kosztów letnich rekolekcji.

Majowy Zjazd zaplanowany został tym razem jako dłuższe, bo trwające pełne 3 dni spotkanie, co było możliwe dzięki wyznaczeniu jego terminu w czasie tzw. „długiego weekendu”. Spotkanie od było się w Lubaszowej w dniach 29 kwietnia – 3 maja i zgromadziło dość dużą, bo ponad pięćdziesięcioosobową liczbę uczestników. Korzystając z możliwości trzydniowego Zjazdu, przeprowadzono w tym czasie skrócone rekolekcje na temat Eucharystii. Podczas rekolekcji prowadzący je o. Paweł i bracia klerycy stosowali wiele dynamik i aktywizacji. Było to bezpośrednie przygotowanie do rekolekcyjnych wyjazdów na Wschód, a przez uczestnictwo w tych rekolekcyjnych ćwiczeniach członkowie Zespołu sami mieli okazję przeżyć to, co będą głosić.

Podczas lata 2004 roku Zespół Misyjny „Wschód” przeprowadził 12 serii rekolekcji, które miały miejsce na terenie Białorusi, Ukrainy i Rosji. Wzięło w nich udział ponad 580 dzieci i młodzieży, dla których rekolekcje prowadziło 6 kapłanów redemptorystów, 11 braci kleryków, siostra zakonna i 23 świeckich animatorów Zespołu. Z inspiracji papieskiej encykliki Ecclesia de Eucharistia temat większości rekolekcyjnych spotkań dotyczył Mszy świętej. Pewną innowacją tamtych rekolekcji było ich mocne zdynamizowanie przez zastosowanie różnego rodzaju metod aktywizujących, pomocnych w katechezie, dzięki czemu spotkania rekolekcyjne stały się bardziej atrakcyjne zarówno dla dzieci, jak i dla młodzieży. Wzorem dla tych rekolekcji były materiały opracowane przez Stowarzyszenie Pedagogów i Animatorów „Klanza”.

Podsumowanie wakacyjnych rekolekcji na Wschodzie miało miejsce na XXVIII Ogólnopolskim Zjeździe Zespołu, który odbył się w dniach 15-17 października w Lubaszowej. W październikowym spotkaniu wzięły udział 52 osoby. Grupy wyjazdowe dzieliły się na Zjeździe swoim misyjnym doświadczeniem; radościami, ale także brakami i niedociągnięciami, których w przyszłości warto uniknąć. Podczas spotkania odbyły się wybory do Zarządu Zespołu, ponieważ dotychczasowy Zarząd zakończył swoją trzyletnią kadencję. W skład Zarządu weszli br. Piotr Łacheta (sekretarz), br. Grzegorz Woś (skarbnik) oraz świeccy członkowie: Bronisława Bober, Katarzyna Sylwestrzak i Agnieszka Szymańska. Przewodniczącym Zespołu, który sprawuje tę funkcję nie z wyboru, ale z nominacji prowincjała, pozostał nadal o. Paweł Drobot. Jeszcze na Zjeździe odbyło się pierwsze spotkanie Zarządu.

To właśnie dzięki o. Pawłowi, jego pracowitości i inwencji twórczej, prace Zespołu udało się w ostatnim roku mocno zdynamizować i uskutecznić, co przejawiło się choćby w ilości przeprowadzonych podczas wakacji rekolekcji. Miłym zaskoczeniem tego Zjazdu było przekonanie o trafności wyboru tematu tegorocznych rekolekcji, jakim była Eucharystia, ponieważ w październiku Ojciec św. Jan Paweł II ogłosił Rok Eucharystii. Na spotkaniu nie zabrakło także czasu na formację duchową, której miała służyć katecheza na temat walki duchowej w kontekście ewangelizacji, którą wygłosił o. Paweł Drobot.

W listopadzie 2004 roku przeprowadzono w Tuchowie spotkanie formacyjne dla świeckich członków Zespołu; był to kolejny etap z cyklu Czterech Ewangelistów i tym razem skupiono się na Ewangelii według św. Łukasza. Udało się także przeprowadzić w Krakowie jedną niedzielę misyjną.

Niestety, nie doszły do skutku planowane na przełom 2004 i 2005 roku rekolekcje dla „wschodniaków”, czego powodem była zbyt mała liczba chętnych. Kolejnym zawodem tamtego czasu było odwołanie kolędowego wyjazdu do Repli na Białorusi, co z kolei zostało spowodowane zapadnięciem na zdrowiu o. Wenantego Wilkosza, a przez to jego nieobecnością w parafii.

Kolejnymi momentami wspólnej formacji były dwa ostatnie z tego cyklu spotkania, traktujące tym razem o Ewangelii według św. Jana. Odbyły się one w Głogowie i w Tuchowie w pierwszy i trzeci weekend marca. Te kursy prowadzili bracia klerycy wraz z o. Pawłem Drobotem i łącznie uczestniczyło w nich 35 osób świeckich. Właśnie 11 marca 2005 roku w Tuchowie na spotkaniu Zarządu zostały podjęte wstępne ustalenia dotyczące organizacji XXX (czyli jubileuszowego) Zjazdu Zespołu Misyjnego „Wschód”, który został zaplanowany na 14-16 października i ma być okazją do spotkania się wszystkich byłych i obecnych członków Zespołu.

Wiosenny Zjazd odbył się w dniach 6-8 maja, a jego głównym motywem było przygotowanie do letnich rekolekcji. Jako formę tego przygotowania obrano dzień skupienia na temat sakramentu pokuty i pojednania. Po wygłoszeniu przez o. Pawła i braci kleryków bloku katechez uczestnicy spotkania aktywnie pracowali w grupach, przygotowując dynamiki do poszczególnych konferencji. Tak przeprowadzone warsztaty pozwoliły na osobiste przeżycie i przepracowanie treści rekolekcji oraz ich wspólnotowe uzupełnienie przez zastosowanie metod aktywizujących. Wzorem roku ubiegłego, podczas letnich rekolekcji na Wschodzie bracia i siostry z poszczególnych grupy wyjazdowych głosili to, co sami przeżyli na Zjeździe.

W czerwcu 2005 roku udało się przeprowadzić dwie niedziele misyjne na terenie zachodniej Polski (Żagań, Polkowice). Podczas wakacji Zespół przeprowadził 10 serii rekolekcji dla różnych grup wiekowych w pięciu miejscach na terenie Rosji, Białorusi i Ukrainy. Wzięło w nich udział ponad 400 osób, a w animację tych spotkań zaangażowanych było 6 kapłanów redemptorystów, 6 braci kleryków, siostra zakonna i 19 osób świeckich.

W całej dotychczasowej swej historii Zespół Misyjny „Wschód” przeprowadził rekolekcje w ponad siedemdziesięciu miejscowościach na terenie Białorusi, Litwy, Ukrainy, Rosji i Kazachstanu. Z dostępnych dziś danych wynika, że z tych rekolekcji skorzystało co najmniej 6000 osób, głównie dzieci i młodzież. W czternastoletniej historii przez szeregi Zespołu przewinęło się ponad 250 osób, z czego samych redemptorystów uczestniczących w rekolekcjach było ponad 70. Różny był stopień uczestnictwa tych osób we „Wschodzie” i ich apostolska aktywność, ale grupę około 150 osobową stanowili animatorzy świeccy, którzy bardzo angażowali się w prace Zespołu i brali udział w rekolekcyjnych wyjazdach. Panu Bogu oraz wszystkim ludziom włączającym się w działalność Ze społu i jego dobroczyńcom należy się ogromna wdzięczność.

Na dzień dzisiejszy w działalność Zespołu Misyjnego zaangażowanych jest ponad 40 osób świeckich i 15 redemptorystów. Misja polskich redemptorystów na Wschodzie jest aktualnie jednym z priorytetów Warszawskiej Prowincji Redemptorystów, co dobrze wpisuje się charyzmat i apostolską działalność „Wschodu”. Pomimo ciągle niestabilnej i niekorzystnej dla głoszenia Ewangelii sytuacji religijnej i społeczno-politycznej na terenach Europy Wschodniej Zespół Misyjny „Wschód” nieprzerwanie prowadzi tam działalność ewangelizacyjną. Jest to więc znak, że pomimo różnych trudności i kryzysów Zespół nie zaniechał misji, dla której został przed kilkunastu laty założony. Jest to dziś dla nas powód do dumy oraz nadzieja na przyszłość. Nie znaczy to jednak, że można spocząć na laurach i podejmować się zadań wyłącznie w utartych schematach, lecz stale trzeba odkrywać swą misyjną tożsamość, poszukiwać nowych sposobów i pól ewangelizacji w ciągle zmieniającej się rzeczywistości współczesnego świata.